Đề án cải tổ bóng đá Italia do cựu danh thủ Roberto Baggio được trình lên FIGC từ năm 2010. Tuy nhiên, nó đã bị rơi vào quên lãng trong suốt nhiều năm. Giờ đây, nhiều người bất ngờ lục lại, xem đó là “tuyệt thế võ công” có thể giúp chấn hưng bóng đá Italia.
Thời điểm bản đề án 900 trang ra đời gắn liền với cú sốc tại VCK World Cup 2010, khi ĐT Italia phải dừng bước ngay từ vòng bảng. Đó là một trong những thất bại đáng thất vọng nhất của Azzurri. Nó phơi bày hàng loạt vấn đề tồn tại từ lâu trong hệ thống đào tạo và phát triển bóng đá ở đất nước hình chiếc ủng. Trong bối cảnh đó, LĐBĐ Italia (FIGC) đã trao cho cựu tiền đạo Roberto Baggio cương vị chủ nhiệm Ủy ban kỹ thuật, với kỳ vọng ông sẽ làm được điều gì đó lớn lao.
Huyền thoại bóng đá từng đưa ĐT Italia vào đến chung kết World Cup 1994, nhưng sau đó trở thành tội đồ vì cú sút penalty hỏng ăn khi ấy đã tập hợp được một nhóm các nhà chuyên môn lên đến 50 người để quyết tâm xây dựng một đề án được kỳ vọng sẽ tạo ra một cuộc đại cách mạng. Bản kế hoạch dài 900 trang từ đó ra đời. Nó không phải là một tài liệu mang tính hình thức. Đó là kết quả của quá trình nghiên cứu công phu, đặt nền móng cho một hệ sinh thái bóng đá hiện đại và bền vững.
Điểm nhấn quan trọng nhất của đề án nằm ở sự thay đổi triết lý phát triển. Trong nhiều năm, bóng đá Italia thường chú trọng vào chiến thuật và nền tảng thể lực. Tuy nhiên, Baggio cho rằng điều đó đã khiến các cầu thủ trẻ thiếu đi sự sáng tạo và kỹ năng cá nhân – những yếu tố ngày càng trở nên quan trọng trong bóng đá hiện đại. Vì vậy, ông đề xuất chuyển trọng tâm sang đào tạo kỹ thuật, khuyến khích sự phát triển toàn diện của cầu thủ ngay từ lứa tuổi nhỏ.
Đề án cũng đề cập đến việc nâng cấp cơ sở hạ tầng bóng đá trên toàn quốc. Không chỉ dừng lại ở các sân tập hay học viện, kế hoạch còn hướng đến việc xây dựng một hệ thống đồng bộ. Một trong những ý tưởng đáng chú ý của đề án là việc xây dựng 100 trung tâm trải đều khắp Italia. Mạng lưới này nhằm đảm bảo rằng tài năng có thể được phát hiện và nuôi dưỡng ở mọi khu vực, thay vì chỉ tập trung vào một số trung tâm lớn.
Đề án còn hướng đến việc xây dựng một hệ thống cơ sở dữ liệu toàn diện để theo dõi và đánh giá quá trình phát triển của các cầu thủ trẻ. Tất cả thông tin đều được số hóa, tạo điều kiện cho việc quản lý và phân tích dữ liệu một cách khoa học. Đây là một bước đi mang tính tiên phong, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thể thao. Nó thể hiện tầm nhìn vượt thời đại của huyền thoại “tóc đuôi ngựa”.
Đáng tiếc, toàn bộ nỗ lực đó lại không nhận được sự quan tâm xứng đáng từ FIGC. Dù đã đặt lịch trước, Baggio phải chờ đợi suốt 5 giờ mới được gặp lãnh đạo FIGC tiếp đón, và ông chỉ có 15 phút để trình bày bản đề 900 trang. Thái độ hờ hững đó khiến Baggio cảm thấy sụp đổ và thất vọng. Do vậy, ông đã quyết định từ chức, khép lại một giai đoạn mà lẽ ra có thể trở thành bước ngoặt cho bóng đá Italia.
